De mooiste opening der Staten-Generaal die er ooit is geweest

De mooiste opening der Staten-Generaal die er ooit is geweest

Beeld ↑

Wilhelmina liet de Gouden Koets in de naoorlogse jaren in de Koninklijke Stallen staan, zoals hier in 1946.

Collectie Nationaal Archief

Op 20 november 1945 vond de eerste naoorlogse Prinsjesdag plaats

Ruim vijf jaar eerder, op 10 mei 1945, sprak voorzitter Van Schaik de Tweede Kamer kort en krachtig toe. ‘Wij staan voor de afschuwelijke werkelijkheid van den oorlog. De Kamer gaat tot nadere bijeenroeping uiteen.’ Het zou tot 25 september 1945 duren voordat dezelfde Van Schaik de Kamer voor het eerst weer bijeen kon roepen. Op achtereenvolgens 11 en 25 oktober 1945 namen de Tweede en Eerste Kamer het wetsvoorstel Voorlopige Staten-Generaal aan.

In de periode september 1945 tot juni 1946 was er in Nederland een noodparlement, omdat het tijdens de oorlog onmogelijk was een nieuwe Tweede en Eerste Kamer te kiezen. Aanvankelijk (september-november 1945) was er een onvoltallige Tijdelijke Staten-Generaal, die minder rechten en taken had dan een normaal parlement. In november 1945 werden de vacatures die tijdens de oorlog waren ontstaan, opgevuld op basis van een voordracht door een speciale adviescommissie: de Nationale Advies Commissie, waarna een Voorlopige Staten-Generaal werd gevormd, die wel als volwaardig parlement fungeerde.

Deze Voorlopige Staten-Generaal werden op 20 november toegesproken door Koningin Wilhelmina. De plechtigheid was sober: geen Gouden Koets, geen galakleding. Koningin Wilhelmina opende haar rede met de woorden: “Gevoelens van diepe bewogenheid mengen zich met die van vreugde en erkentelijkheid, nu ik na zes jaren van bittere scheiding weer in uw midden verschijn.”

Lees hier de volledige tekst.

Zelf schreef ze over de opening van de vergadering van de voorlopige Staten-Generaal op 20 november 1945:

‘De stoet was geheel aangepast aan de tijdsomstandigheden. Wij gingen per auto; onze paarden waren allen gestolen en weggevoerd door de vijand […] de onderdelen van leger, vloot en luchtmacht in de stoet droegen slechts battle-dress. Naar mijn oordeel de mooiste opening der Staten-Generaal die er ooit is geweest. Doch ik sta hierin vrijwel alleen’.

 

Wil je meer weten over de historie én de renovatie van het Binnenhof, neem dan een gratis abonnement op de nieuwsbrief van Document voor een Monument.

VOORPUBLICATIES